Wednesday, February 11, 2009

Gmail/Gtalk Invisible Si/Si Lo Hngalhning.

Hlan deuh Gmail ah invisible um le um lo hngalh hlan ah khan cun hodah a Gmail awng, awng lo kan i hngal dih i kan duh tik poah ah kan i chat hna i a nuam ngai ka ti.

Nain invisible a um ti theih cio tik ah cun invisible ah kan thu viar hna i hodah a Gmail ah thu, thu lo zong kan i hngal ti lo i um hna har bantuk aipuang deng bantuk hna khin kan um cio men hna lai tiah ka ruah. Ka i thup cio hna i a nuam lei hui ti lo ka ti.

Mah ca cun ahodah Gmail a awn ko nain invisible ah a thu, a thu lo ti hngalh khawh nan duh cio lai tiah ka ruah. Offline tak ma si/si lo theih na duh ah cun a tang lei ning hin tuah hmanh na hngalh khawh ko hna lai. A fawituk.

1. Na Gtalk kha awng.

2. Theih na duh mi hna zawn ah khan kal law send voicemail, call le triangle bantuk a hme mi te option na hmuh hna lai.

3. Mah pathum lak ah khan triangle bantuk option te kha hmet.

4. chat, send file, email, view past chat le block ... ti mi pawl na hmuh hna lai i mah lak cun chat kha hmet.

5. Chat box a chuak lai i a cung i kan tial cia bantuk khan (send voicemail, call le triangle bantuk a hme mi te option na hmuh than hna lai. Mah lak ah khan triangle bantuk option te kha hmet than.

6. send file, email, Go off the record le a dang. ... pawl na hmuh hna lai i Go off record kha hmet.

7. Mah dih cun hei chat ..(hi ..hello ..) hmanh.

8 (. . . .is offline and can't receive messages right now.) tiah ca a tial ah cun offline tak tak si ti nak si. Nain zei ca hmanh a tial lo/a chuah lo ah cun offline tak tak si lo a Gmail a awng ko ti nak si. Zeihmanh an leh lo zong ah a Gmail a awn ko nain invisible in a um ti a fiang.

"Kawia/ka maw, na thuh kan theih ko hih mu" tiah hei chat than lawng taang cang ko.

Sunday, February 1, 2009

Philippines le Lairam

By Thawng Peng
Philippines

Hawile hna,

Kan biaruahnak hi ttio taak mi khua a lo cang ne hi teh aw! Nan rian le na kai a tam cio rua. Kan nih cu kan khar lio asi le ka zalon lio te asi. Kheng chung i rawl suah lo ahcun a bel ning in ei awk a ttha fam lo cu teh, tiah zeimaw te ka van in suah hna. Rak ei ulaw, a thawt le thawt lo ka chim tthan te u mu :)

Transformation Theology ka cawng. Kan saza pa nih, "Hmun pakhat khat ah, mibu cawlcanghnak pakhat khat ah i hnim u, i phum ulaw an sining dothlat u.. Cucu final paper caah ap te u," a kan ti. Mirang holh cun "emmersion paper" ti asi. Ka hawile hi minung pahra pahra, panga panga in an i kawp. A phunphun an tuah. A cheu cu, bar le night club ah a laam mi pawl, an "heavenly kingdom" a siang tuk mi pawl kha hehchet tiah interview an tuah hna. Kei tu cu keimah lawng in cawlcang ko ning, ka ti le "Philippines hi zeiruangah dah asi a fah, ziah hitihin sifak an tam" timi ka dothlat. Cu chung cun, khengkhat kan suah hna. Pawbi mi cu an khimh hna lai i, pawkau mi cu an khimh kho hna lai lo :)

Philippines hi island pathum ah an tthen - Luzon, Visaya le Mindanao. Regions 17, Provinces 81 le cities 136 tiin tthencheu asi rih. Nikum (2007) August thla ah khan milu an rel (census) i, 88.57 million (88, 574, 614) kan si, an ti. Cozah sinah register ai tuah lomi lamkam khuasa minung an tor rih. Minute pakhat ah nau chuak thar pathum peng an um, ti asi. An ram a bit tuk pin ah an cozah chiakha tuk ve kaw, ramchung minung rian an ting lo, an ei awk le an din awk tirawl i za in an chuah kho lo. 28 million hrawng hi nikhat ah dollar 1 nak tlawm a hmu mi an si. Minung an karhning nak in sifahnak/sifak mi hi rang deuh in an karh (the number of poor is growing faster than the population, tiah nan fiang deuh lai dah). Philippines ka rat lai ah, Philippines ka phan lai i, cacawn pah in rian ka tuan lai, ka rak ti. A zei nemmam cu; ramleng mi chim lo ramchung mi hmanh rian ting lo lawngte, an si ai. 2008 chungah hin milu 90.5 million kan phan lai, an ti rih hi aw! Cun, ramdang ah tor le cheng an choi rih. 2003 lio ah khan US ah a ummi, tagalog (Philippines official language) a hmang mi hi 1.3 million an si e, an ti.

Zeiruangah dah hi ti nan si a fah? tiah ka hal hna. Minung 10 lakah 8 nih, "Fa tamtuk kan ngeih ruangah asi," an ti. Cozah tthatlo zong an puh dih fawn. Fa tamtuk ngeihnak nih sifahnak a chuahpi, ti nan hngalh ko ah, ziah nan hrin nan i phih lo? ka ti rih hna. Micheu nih, "Fa tampi ngeih hi kan tradition asi e, fa tampi kan ngeih ahcun kan tar tikah cawmtu tampi kan ngei lai, cun anmah le anmah ai zohkhenhtu ding zong an tam lai," an ti. Cuti nan ti cu asi sawk ko lai nain nan tar hlan ah pei maw, sifahnak nih an thah dih hna lai hi, ka ti tthan hna.

Fa tamtuk an ngei, an cawm kho fawn hna lo. Hehchet tiah an fale kha kutdok in an vahter hna. Inn le lo ngei lo an tam tuk. "Street children" an ti i, cu hna cu 1998 ah khan 1.5 million hrawng an um. Kumhra tluk a rauh cang caah, atu ah cun 3 million or 2.5 million hrawng si dawh an si. Cu "street children" timi cu phunhnih ah an tthen i, children on the streets le children of the streets ti an si. Children on the streets hi 75% hrawng an si i, an pawcawmnak caah lamkam ah an i chok, lamtte kip ah an um i, tangka an khawl. Ih caan a cut in inn ah an lawi. Children of the streets hi 30% hrawng an si ve. An nih pawl cu lawi nak inn zong an ngei lo i, lamkam ah khua an sa colh. A cheu cu an i zuar beh. Anmah le anmah zong an i hngal i, te le fa he an i ciah.

Cun, micheu cu ram rum in a rami ramdang mi nih chikkhat nupi caah an hman hna i, fa an poih hna. An tthi la thai ttung hna lo i, cuticun an hmeihter men hna. A hnu ah tangka kuat le zohkhenh zong um hlei ti hlah. An cutzat in an nu tuahkel rian kha an i ot ve. Cuticun, milu an karh i, sifah nih a phuat hna. Inn le lo le chungkhar tling he khua a sa mi zong zeihlei hlah, fa tampi ngeih in kan i cawm lai, ti phun khi an si.

Lairam cuan usih, Laimi i zoh usih. Laimi zong hi fa tamtuk kan ngei, tiah ka ruah. Hleihnih hna hleithum hna fa ngei kan um. Cozah chiat hlei ah kan ram nih pawcawmnak caah zei ngai a chuahcanh lo. Pawcawmnak caah chuah awk thil tampi va um ko hmanh sehlaw kan fimnak, kan thilri le kan sining nih a phan kho rih lo. Sifak ram i sifak mi khuasak, cu i, fa tam tak ngeih hoi. Sunghhnih, sunghthum sungh cikcek, ti ttheu ai chuak hi mu. Zeidang cu va um ko rih seh, kan si a fahtertu hi fa tamtuk kan ngeih caah asi, tiah ka ruah ko (one of the reasons).

Micheu nih fahrin phih cu an duh bak lo, lainawn he ai khat an ti. Minung kan sperm ah hin ci a um va si kaw, cu ci thah cu lainawn bak pei asi cu, an ti. Micheu nih Laimi kan tlawm tuk le fa tampi ngeih kan hau, an ti ttheu. Laimi karhnak caah fa tampi ngei ning law, ka cawmkhawh hna lo tikah aho nih dah nan ka cawmpiak hna lai? Cucu ruah a hau. Fa tampi ngeih ttung i, a cawmnak lam ruah ti lo tu hi, lainawn ah ka ruah deuh. Fa tampi kan ngeih ruangah kan si a fak, kan si a fah ruangah kan zumhnak kan hlawt i, kan biaknak kan chuahtaak i, rasen tunkhat caah kan limhaang kan khaatter. Democracy va hmu usih law, zalon nun kan cawng kan ti hnga, a zalon zia le a nunzia kan thiam fawn ttung hnga lo. Ramdang bantuk in an "heavenly kingdom" kha pawcawmnak caah a hmangmi zong um te usihlaw theih lo asi. Children on the streets le children of the streets zong um tekhawh asi.

Cucaah, Philippines sifahnak le cu sifahnak a chuahtertu thil hna hi Laimi kan caah ralrinnak a kan petu ngaingai, an si. Philippines lawng zong a si phum lai lo, ramdang zong an si cio ko lai dah.

Chim duhmi cu: fa tampi ngeihnak nih sifahnak a chuahpi ahcun, ziah! hrinphih zong cu a ttha ko lo maw? Cu hrinphih cu teh sual asi maw? Lainawn teh asi maw? Laimi kan si a fahnak a ruang pakhat cu fa tampi ngeih hi asi ko, tiah teh na pom kho ve maw? Atu i asi rih lo hmanh ah hmailei ah cun effect a kan tuah te lai, tiah teh na zum maw? Hi zawn ah hin "transform" a hau rua, ka ti. Cucaah kan nih a cawng mi nih Transformation theology is not only to interpret God's message but also to help suffering people, to guide them in their struggle to change their situation an ti tawnmi khi ruah phu ngaingai asi, tiah ka ruah.

Dam te cio in,

Fimnak: Lai Mit In

By Cung Lian Thawng (Thawng Pi)

Dear all,
Fimnak cu zeidah a si? kan hmuh dan adang cio men lai. Zeibantuk minung khi dah mifim na ti hnga? zeibantuk khi dah mihrut na ti hnga? Fimnak le hruhnak cu zeitindah kan thlaidan cio hnga? Atang lei ah ai ttial ko hih. Na rel dih bak cun ............

Fimnak: Lai mit in

Fimnak cu hngalhnak (knowledge), hmuhtonmi (experience), theihthiamnak (intuitive understanding) he a ummi a si. Cucu a chia a ttha a thleidang khomi hngalhnak kha kan ti lai cu. Mi cheu nih cun fimnak cu hngakchiat lio tein i chuah pi mi (Nuhrinthluak) a si an ti ve. Fimnak taktak cu kan nunphung (cultural), thil zohning or hmuhning (Philosophy) le biaknak (religious) chungah a um ti a si ve. Fimnak cu hihi a si bik tiah chim awk a ttha lo. Asinain hmuhtonmi a tam deuh le theihhngalhmi a tam deuh paoh ah fimnak he i neih deuh a si ko rua. Hngakchia nak cun upa cu fim deuh a si. Cu a ruang bik cu hmuhtonmi le theihhngalhmi a khah lo ruangah a si (hngakchia le upa paohpaoh ka ti duhnak a si lo, buaktlak in ka chim duh mi a si).
Tuanbia kan ngai ta hmanh lai. Tang nga a kai lio mi hngakchia pa te cu sianginn lei a panh thliahmah cang. Sianginn kai cu a nuam in a thei kho tuk. Sianginn in a lawi tawn ah hin panh sirsiar tein a lawi tawn. Pu tar pa nih panh sirsair tein a lawi tawn mi hngakchia pa te cu a zoh ah hin a lung ai hmuih tuk ve tawn (a rak hngakchiat lio ko khi a ngai rua). Ni khat cu hngakchia pa te cu ngaihchia ngai, lungnuam lo ngai khin inn le cu a hei panh. Pu tar pa cu a khuaruah ahar ko. “Ziah voidang bantuk a si lo ee, cu hngakchia pa te cu,” tiah amah le amah bia a hei i ruah. Pu tar pa nih cun bia a hei hal.
Pu tar pa, “Ziah, ka tu pa na ngaih a chiat ko, zeitindah thil a si ning, van ka chim tuah.”
Hngakchia pa, “Ka pu, kan sayamah nu nih hngakchia nak in upa an (kan) fim deuh tiah a kan chimh.”
Pu tar pa, “Cu ruangah maw na ngaih a chiat ko?” tiah a hei hal tthan.
Hngakchia pa, “Aw, cucu kei ka cohlang kho lo,” tiah a hei leh ve tthan.
Pu tar pa nih cun a hei thawh tthan i, “Ziah, cucu a hman mi pei a si ko cu. Hngakchia nak cun upa cu an (kan) fim deuh ko cu ta, ka tu pa.”
Hngakchia pa nih cun lukhun bu te khin, “Ziah, ka pu, a si ah Clinton nih President a ttuan khun. Ziah, a pa nih a ttuan lo?” a hei ti. Cu ah cun Pu tar pa cu a ar ko, van leh awk zei a thei ti lo, ti a si. Hi tuanbia in kan hngalh khawh mi cu cawn mi, thiamsannak a herh taktak zia kha a langhter. Cawnmi le thiamsannak a tam ahcun upa nak zong in fim deuh khawh a si ko.
Philosopher pawl nih “Fimnak timi cu theih hngalhnak na ngeihmi kha a tlak bik le a ttha bik in hmanthiam kha a si,” an ti.
Mah duhning in khua a ruat tu pawl (freethinkers) le mi cheu nih fimnak ahram pi cu a dikmi ruahnak (pure reasoning) le hmuhtonmi (experience) in hin a si bik ko an ti ve.
Plato nih cun “Fimnak taktak cu tthatnak kha ralttha tein le ningcang tein hman ding hngalh kha a si,” cun “Mifim bia an chim cu mi chimh ding thil an ngeih ruangah a si, mihrut bia an chim cu chim ding bia (bia sawhsawh) an ngeih ruangah a si,” a ti.
Hnabei donh i tlabelbul pi in a zei paoh cang seh tiah thil tuah lo te hna zong khi fimnak a ngei mi thinlung put a si,” tiah Thoreau nih a ti.
“Ka hngalh mi dih lak cu zei ka hngalh lo khi a si,” tiah Socrates nih a ti.
Taoism (related Chinese philosophical and religious traditions and concepts) nih “Fimnak a hmuh dan cu zeidah chim ding le zei caan ah chim ding hngalh kha a si,” a ti.
Hebrew zumhnak ahcun fimnak (wisdom) cu Pathian sin in a ra mi a si tiah an zumh. Cucu al awk ttha lo in an zumh, Proverbs 2:6, “Zeicahtiah Bawipa nih cun fimnak kha a pek hna i hngalhnak le hngalhthiamnak kha a cawnpiak hna;” 1:7; 9:10 ah fiang tein kan hmuh khawh. Bible nih fimnak a hmuh dan le vawlei lei (secular) nih fimnak an hmuh dan cu ai khat lo diam ai. Vawlei lei nih cun hmunhtonmi (experience) le theihhngalhnak (knowledge) lei hin fimnak cu cuai an thlai deuh. Biaknak lei (Bible) nih cun fimnak cu Pathian sin in a ra mi, Pathian nih a kan pek mi a si tiah a kan cawnpiak.
Buddha cawnpiaknak ah cun mifim mi cu tuahser mi tthatnak, biachim thiamnak le lungthin tthatnak a ngei mi kha an si, cun mifim mi nih cun a nuam lo mi, ahar mi thil kha an tuah, sihmanhseh a ttha, a dawh mi theitlai a chuahter. Cun mifim nih a theitlai a chia, a dawh lo ding mi thil kha an tuah lo ti a si. Buddah cawnpiaknak ah fimnak hi cuai an thlai nak a um len. Kan zoh hmanh lai.
Mifim nih cun amah duh paoh in thil a tuah lo. Sihmanhsehlaw hihi a ttha maw, a ttha lo ti kha ttha tein a thleidan.
Zaang en nak um lo in, dinfelnak tein le duhdan ngei lo tein mi a hruai, a zohkhenh tu hna kha mifim cu an si.
Mihrut nih cun bia kha a chim dih tawn, asinain dai zirzair tein a ummi, huatnak le ttihnak chungin a luat mi kha mifim taktak cu an si.
Dai tein a um mi paoh zong mifim an si hlei lo. Sihmanhseh tthatnak kha i lak in tthatlonak (evil) a hrial mi kha mifim tu cu an si. Tthatnak le tthat lo nak ttha tein a hngal kho tu kha mifim taktak tiah cohlan an si.
Hihi fimnak kong he pehthlai in Buddha cawnpiaknak tam pi lak ah tlawmpal te kan van langh ter mi a si.
Laimi tam deuh nih cun fimnak hi i chuah pi mi (nuhrinthluak) a si tiah kan zumh deuh ko rua. Kan i ti tawn mi cu ‘a nih cu, a nuhrinthluak ah a hrut, a fim tuk’ tihi a si. A nih cu a fim, a hrut ti hi a nu hrinthluak in maw kan zoh hnga. Tuchan (21st century) ah carel thiam lem lo mi, catang ngei lo mi, midang holh thiam ve lo mi, computer hmanh zei a si ti a thei ve lo mi hna cu mifim kan ti kho ti hna hnga maw? Ruah ding a har ko! Cawnnak a san deuhdeuh le hmuhtonmi a tam deuhdeuh paoh ah fimnak he i neih deuh cu a si ko lai dah. Cawn mi le hngalh mi tam deuh hrat ahcun fim deuh zong a si ko hnga. Cawn pah le hngalh pah ve lo ahcun mifim ah cohlang awk ahar ko hnga. Fimnak kan hmuh dan cu adang cio ko lai. Kapkhat lei ah nuhrinnak in a fim ve lo ahcun catang sang pi zong cu phanh a har tak ko lai, cun catang sang pi a phanh hmanh ah hawi cu a tluk deuh bal hna lai lo tiah an ti tawn. Cu zong cu ruah awk a herh ngai ngai mi a si.
Cun pin ah ruah awk ngai a si tiah ka ruahmi cu Laimi nih “kei cu ka hrut,” ti kan uar tukmi hi a si. Ka hrut tihi fim ngai ah a ruat mi kan tam tuk. Ka hrut ai ti mi pa khi a fim hlei lo, ka fim ai ti mi zong a hrut hlei lo. Mifim nih ka fim ai ti nak caan tam pi a um ko lai, cu ve bantuk in mihrut zong nih a ti ve ko lai. Ka hrut i ti paoh ah ka fim tihi ruah dih ding a si lem lai lo. Pakhat pa (a min chim cu um ko seh) nih a thawh i, “Ka hruh kai thei le ka fim ko lo maw?” tiah bia a kan hal. A leh zia ahar ngai. Cucu, mah le mah ka hrut i ti kha fim ngai ah a ruah i a si men lai tiah ka ruah. Fimnak hi Lai mit in zeitin na hmuh ve ning?
Careltu kan zapi in fimnak a kawl cuahmah mi lawng te kan si hna. Kan kawl dan le kan hmuh dan tu adang cio lai. Fimnak kan hmuh mi tete kha fek tein i tlaih hna usih law, cu lila cu kan ram le kan miphun caah thahnem santlai ah hmang cio hna usih. Cucu ka thlacamnak a si.

Kan Nganh Sual Maw?

By Cung Bik (Biak Uk Thawng pa)
Manila

Baibalcang thim: Luka 4:17-18 “Bawipa thlarau cu ka cungah a um. Sifak mi hna sin i Thawngtha chim awk ah chiti a ka thuh i sal tangmi hna sin i luatnak thanh awk ah a ka thlah. Mitcaw mi hna sin i khuahmuh thannak pek awk le Hrem mi hna luat ter dingah khan a ka thlah, Bawipa nih a mi hna a khamh hna ding kum cu va thanh awk ah a ka thlah!”
Dawtmi u le nau, nu le pa hna kan Khamhtu Bawi Zisuh nausem chuahcam cu kan van phan tthan cang.
Khrihfami hna nih kan i ngaih bikmi le kan i hngahhlang ngaimi puai sunglawi zong a si. Chungkhar tling tein le nuam tein hman khawh ding hi saduh thah cio mi a si. Hni puan thar le thilduh ,eidin zalh in khua can kan hmang hna, a nuam hrim ko mu… Merry Christmas hman cu …
Kan theih cio bangin X’mas kong hi mi tampi nih fiangfai tein an kan chimh lengmang ko cang caah a tawinak te tu in ka van chim ve tthan lai. Kan Bawipa Zisuh a chuah lioah khan vawlei ah thil a chuakmi cu Herod siangpahrang nih kum hnih tang hngakchia vialte a rak thah dih hna. Chungkhar vialte cu mitthli le hnapduk he an um. An thisen he kan Bawipa chuahcam cu an rak hman ve kan ti lai cu! Cu bantukin tu chun kan nunnak zong ahhin Christmas lunglawm tein kan hman lioah kan kiangkam ah nu le pa zunngai le fanu le fapa hna zuntuar in a hrammi an um ko, cun nu ngei lo le pa ngei lo mi, sifak santlailo mi hna hawihngar in an hramnak thawng nih ka lungthin hi feichunh bang in a ka kah. Thil thar tete hawi fanu fapa hna an van i hruk lioah mit au ngam loin le hoi sin chuak ngam lo in ai thup ko mi sifak santlai lo kan nunnak te hi cuanh than ah mitthli a tla ko mu.
Kan Bawipa Zisuh Khrih Bethlehem cawrawl einak kuangchungah an thlim ko lio caan te ah khan nichuah lei mifim hna nih laksawng an rak pek ( Mtt. 2:11). Hi lio caan ah hin tuanbia an kan chimh mi Altaban kong kha a tawinak in van chim chin ka van duh ve. Anih hi nausem kut tlai ve ding in a rak ra ve mi a si, a hawile he an van i ton tikah laksawng an i ken dihmi a hmuh i, “Rak ka hngak uh law, Ka va kir lai i laksawng ka vai lak ve lai,” a rak ti hna ti a si. A rauh deuh caah an hngak kho ti loh i an kaltak. Sui le ngun mansung cu a van i put ve, an hnu in a dawi ve hna ti a si. Lampi ah Mipa a leiba ruangah an tlaih i thong ah thlak ding mi pa cu a hmuh i cu pa nih bawmh a hal, i a leiba cu a champiak i a luatter. Cun a kal than i kum hnih tang hngakchia an rak thah cuahmah lio hna a si. Inn pakhat ah a lut i a um. A umnak hna nih fapa pakhat te lawng an ngeihmi kha a um ve ngelcel a mah zong cu tlaih i thah ve ding in ralkap pawl cu an ra. Cu tikah lungvar mansung ai kenmi cun zik a rak nawh hna i (a pek hna) an kal tak tthan, hngakchia pa te cu a luat. A can a um ti loh i kawlnak a thei ti hna loh. Nain ka hmuh hlan lo in ka kawl peng ko lai a rak ti. Voi khat cu khuapi chung ah mi an i sual-ur len ko thawng a theih ve i Messiah timi kong an chim kha a theih. Cu tikah a va chuak ve, lampi ah hlawhhlangnu thong ah kal pi ding in an van hruaimi nu he an i tong tthan zei kan ti hnga ka bawm ko a ti tthan i zei ti awk a thei lo nain mah mi nu cu a bawmh than, a ngeih mi vial te cu a pekpiak dih than. Jesuh ton nak ding ah a timi cu a um ti loh ai. Jesuh vailam an tah lai te ah a van hmuh, aw nangmah hi pei na chuahka in ton kan timhpengmi cu na si cu, tu ceo lawngah maw kan ton, laksawng pek ding zong kan ngei ti loh ee, a rak ti. Jesuh nih tuanpi ah khan na rak ka ton diam ko ee, ti ah a leh an ti.
Dawtmi u le nau, nu le pa hna, tu ni ah mifim pathum hna nih laksawng an va pek i an va ton bantukin tong kho ve ti hlah hmanh usihlaw, Altaban tuanbia nih tu ni ah ton nak lamdang a um ko ti kha a kan cawnpiak ko. Cucu kan Baibal kan relmi Luka thawngtha nih a mah Jesuh hmurka bak in chimmi bia kha a si ko. Kan pawngkam ah sifak santlai lo, zuntuar tap aihram mi hna le thong chung um mi hna sinah luatnak pek le bawmh duhnak thinlungput hi “Tukum Christmas” kan hmannak nih chuahpi than sehlaw hi lungthinput he hmang hram ve hna usih, tiah kan sawm hna.
Cun kan Bawipa Jesuh Khrih hi vawlei ah a ratnak chan zong hi, sifak santlai lo mi hna kan caah le lungkuai i zunngeih tuar mi hna le thongchung um mi hna, sehtan nih a pen hna i sualnak hremhmun thong chung um mi hna, khua hmu kho lo mitcaw, kebei, kan caah a si ti zong hi philh fawn hna hlah usih. Cu vialte luatnak thanh awk ah chiti a thuh i, a ka thlah a ti.
Christmas nih a phurhmi lungthinput he hman le nunpi i zuam hram hna usih, ti buin ka bia ka donghter.
Hi Thawngthabia a rak reltu nan zapi cungah kai lawm, Pathian nih thluachuahnak kan pekpiak hram ko sah.