Showing posts with label Politic. Show all posts
Showing posts with label Politic. Show all posts

Thursday, February 12, 2009

Pu Lian Uk capar

Pu Lian Uk tial mi Burma maw Myanmar dah ti mi capar hika hin rel khawh si.

Dr. Lian H Sakhong Capar

Dr. Lian Hmung Sakhong nih a tial mi capar hika hin rel khawh si.

Saturday, January 31, 2009

Olypic Le Vawlei Cung Politics

by Tawk Bawi

OL- Beijing 2008 Olympic Games

August 08.08, Zan Suimilam 8:00 Pm ( Local time ) in onnak puai ( open ceremony ) tuah dingmi Beijing Olympic Games cu vawleicung ram pical pawl nih duhlonak an langhter cio.

Olympic lentecelhnak puaipi hi a hram aa thok kain tukum 2008 Beijing i tuah dingmi a tuanbia zoh tikah Politics he cawhkalh in a kal peng ti khawh a si.

A tanglei ahhin a tuanbia tlawmpal;

Olympic Lentecelh zuamnaknak puaipi hi BC 776 Olympia Greece ram in aa thok. Chanthar Olympic Celhzuamnak a voi ngaknak cu Kum 1908, England ram ah an rak tuah. An rak thokni taktak hi 27, April 1908 in a si i Lentecelh zuamnak a dih khirkhiar ni hi 31, October ( officialy ending on 32. October ) ahhin a si. Celhzuamnak a ni dihlak cu thla 6 le nili chung a rak rau. Asinain, nihin ni ahcun ni 16 ah an dih ter cang.

Hi Olympic zuamnak ahhin Dorando Pietri ( Italian ) nih Marathon tlik/leek zuamnak ah Sui laksawng a rak hmuh. Minutes 350 a tlik/leek nak chungah voi nga khengte a rak tlu. Asinain, a pawng in a zultu hna ( ambulance ) bawmhnak thawngin a chuah khawh. Asinain, pakhatnak a hmumi (official Goal medal ) cu American in Johnny Hayes nih a hmuh. Cu thil Pietri zuamnak cu Queen Alexander nih a hmuh tikah amah nih mansung Sui Hrai ( Gold Cup ) a rak pek.

§ Hi 190 Olympic Celhzuamnak ahhin British Cozah sinah Ireland nih mahte uknak ( Independence ) an rak halmi an rak pek duh hna lo ruangah London khuachung ah fakpi in duhlonak an rak langhter.

§ 1932 USA, Luigi Beccali (Italian ) nih 1500 m zuamnak Sui hngawngoih ( Gold medal ) a hmuh. Laksawng peknak cangdot cungin Fascism uknak upatnak upatnak a rak pek. ( Fascism timi cu 1919 ah Italy Ram in Benito Mussolini nih a rak thokmi Uknak chiakha taktak a si. Hitler Nazi's Uknak bantuk )

§ 1936 Germany, Nazi's Adolf Hitler nih conglawmhnak puai on ding a si caah OL pawl chungah buainak fakpi a rak chuak. Hi lio ahhin vawleicung ram in Celhzuamnak a chuakmi vialte lakah Norway nih Laksawng sung tam bik an rak hmuh. Sui-7, Ngun-5, Dar sen-3, a dihlak 15.

§ 1940- Ralpi 2 nak ruangah an tuah kho lo.

§ 1952, Finland, Helsinki, 1948-36 Israel ram an rak i tel kho lo. A voi khatnak USSR OL ah an i tel kum a si.

§ 1956, Australia, Middle East ram in, Egypt, Iraq, Lebanon ram 3 nih tel lo dingin an au. A ruang cu, British, France, Israel nih Suez an rak chim ( an rak tuk ). ( Suez hi Egypt ram chung ummi a si )

§ 1964 Japan, Indonisia, South Korea ram 2 nih tel lo ding in an thanh. South Africa zong vunhawng ( apartheid ) thleidan ruangah an rak phen hna.

§ 1964 Mexico, Puai tuah hlan ni 10 ah duhlonak a langhtermi Sianghngakchia minung 200 reng lo palik nih an rak thah hna.

§ 1972 Germany, Israel ram in Celhzuam dingah a rami Sianghngakchia 11 Palestinian ralhrang ( terrorists ) pawl nih an thah hna.

§ 1976 Canada, African Ram ( African Nation ) 26 nih ( Boycott ) tel duh loin an nuar. A ruang cu, New Zealand Union Rugby ( all Black ) team kha South Africa ram ah Rugby celh dingin an rak kal. Africa Ram 26 nih an au hnawh hna caah puai thok hlan in an rak kir.

§ 1980 USSR Soveit Union Russia, US hruai nakin Ram 62 nih ( Boycott ) an telpi duh lo. A ruang cu Soveit Ralkap nih Afgnistan an tuk. Russia cungah chawletnak ( economic sanction ) an rak phih.

§ 1988 South Korea, North Korea le amah hawile simi Cuba, Etiopia an i tel lo.

§ 1996 USA, Vawleicung ram 197 nih an telpi hna. Mizei ram hmanh nih tel lo dingin a nuarmi an um lo. Asinain, Celhzuamnak an tuah lio July 27 zing lei suimilam 1:21 am ah Ralhrang ( terrorist ) nih Bom an puah caah minung 2 an thi. Minung 111 hma an pu. Mah kum ahhin Kawlram zong Celhzuamnak ah aa tel kho ve.

§ 2008 China, Beijing OL zong Ram tampi nih Boycott tuah an timh. Asinain, World Super power ngeitu President Bush nih cun a thloh hna. A hlei in Germany le France President Nicolas Sarkozy nihcun China nih Tibet miphun cung i a tuahsernak a thlen lo ahcun Beijing OL hi ka telpi hna lo tiah a ti.