Sunday, May 26, 2013

Kan duh bik mi hi kan Pathian a si

(Biaceihtu.10:13, 14) Sihmanhsehlaw nannih nih nan ka hlawt i pathian dang kha nan biak hna; cu caah kan chuah ti hna lai lo. Va kal u law, nan i thim-mi pathian cu va au hna u; annih nih nannih cu vansang au in nan um lio can ah in chuah hna seh tiah a ti.
 Biakam hlun (Old Testament) kan zoh tikah Israel miphun  an pathian  hi atam khun an pathian hna  min hi atawi nak in vun langhter ka duh. An pathian min hna cu Baal pathian, Ashtarroth pathian, Siria pathian, Sidon pathian, Moad pathian, Ammon mi pathian sui in sermi pathian cun adang atam pi rih. Khrihfa kan biak mi Pathian cu pakhat long asi. Adang khrihfa asi lo mi nih an biak mi an pathian cu  atam pi, nain Pathian hman cu pakhat lawng asi
Hodah kan pathian asi ti hi ruah tti dingah ka duh. Minung taksa in anung mi kan si caah duhbik mi kan ngei tawn. Kan duh bikmi hi kan pathian asi awk asi. Na nupi/va kha na duh bik ahcun mah kha na pathian asi ko. Phaisa/thilri na duh bik ahcun mah hna kha na pathian asi. Na fa nu/ pa kha na duhbik ahcun na pathian asi. Ca kan duh bik ahcun ca kha kan pathian asi. Rian kan duh bik ahcun  rian kha kan pathian asi. Zu, kuak, khaini, kuanza, kan duh bik ahcun mah kha kan pathian asi. Na tlangval/ na nungak na duh bik ahcun mah kha na pathian asi ko. Zeicah tiah kan duh mi le kan tuah mi hna sal kan si tawn. Kan duh bik mi le kan tuah mi thil hna cu kanmah tein kan i thim mi asi caah kha hna sal ah khan kan si ding cu asi lo. Taksa kan si caah acaan caan ahcun kan minung duhnak nih akan tei tawn. Pathian dah ti lo cu zei thil hmanh nih a kan uk ding kan si lo.  
Kan duh bik mi kan pathian asi ka ti duh nak aruang cu kan ruat peng kan thinlung chungah  hmun kan pek, chun/zan in kan ruat kan ni nuamhpi kan lungthin di a kan riamhter. Pathian nih ka fa tiah a kan ti ko nain kan nih cu kan Pathian kha kaltak  in a dang lei ah kan  mer tak. Isreal mi hi Pathian nih athim mi miphun an si ko nain pathian dang kha an i ser an biak tawn.
Na pathian hodah asi  ruat than hmanh, vawlei cung ahhin ho poh nih duh khun mi kan ngei hna. Kan duh bik mi kha kan pathian cu asi. A kan ser tu Pathian  kha kan duh bik  ahcun mah cu  kan Pathian cu asi ko lai. Na duh bik mi ka duh bik mi kha kan pathian cu asi. Nang le kei tah hodah kan Pathian asi, ruat  cio  hmanh uh si.
Kan chim kan rel mi cungah cung van khuazing Pathian tu nih kan nun nakah bia chim hram seh tiah thla za cam nak he,

Filip Lian
Philippines.


Kan duh bik mi hi kan Pathian a si

(Biaceihtu.10:13, 14) Sihmanhsehlaw nannih nih nan ka hlawt i pathian dang kha nan biak hna; cu caah kan chuah ti hna lai lo. Va kal u law, nan i thim-mi pathian cu va au hna u; annih nih nannih cu vansang au in nan um lio can ah in chuah hna seh tiah a ti.
 Biakam hlun (Old Testament) kan zoh tikah Israel miphun  an pathian  hi atam khun an pathian hna  min hi atawi nak in vun langhter ka duh. An pathian min hna cu Baal pathian, Ashtarroth pathian, Siria pathian, Sidon pathian, Moad pathian, Ammon mi pathian sui in sermi pathian cun adang atam pi rih. Khrihfa kan biak mi Pathian cu pakhat long asi. Adang khrihfa asi lo mi nih an biak mi an pathian cu  atam pi, nain Pathian hman cu pakhat lawng asi
Hodah kan pathian asi ti hi ruah tti dingah ka duh. Minung taksa in anung mi kan si caah duhbik mi kan ngei tawn. Kan duh bikmi hi kan pathian asi awk asi. Na nupi/va kha na duh bik ahcun mah kha na pathian asi ko. Phaisa/thilri na duh bik ahcun mah hna kha na pathian asi. Na fa nu/ pa kha na duhbik ahcun na pathian asi. Ca kan duh bik ahcun ca kha kan pathian asi. Rian kan duh bik ahcun  rian kha kan pathian asi. Zu, kuak, khaini, kuanza, kan duh bik ahcun mah kha kan pathian asi. Na tlangval/ na nungak na duh bik ahcun mah kha na pathian asi ko. Zeicah tiah kan duh mi le kan tuah mi hna sal kan si tawn. Kan duh bik mi le kan tuah mi thil hna cu kanmah tein kan i thim mi asi caah kha hna sal ah khan kan si ding cu asi lo. Taksa kan si caah acaan caan ahcun kan minung duhnak nih akan tei tawn. Pathian dah ti lo cu zei thil hmanh nih a kan uk ding kan si lo.  
Kan duh bik mi kan pathian asi ka ti duh nak aruang cu kan ruat peng kan thinlung chungah  hmun kan pek, chun/zan in kan ruat kan ni nuamhpi kan lungthin di a kan riamhter. Pathian nih ka fa tiah a kan ti ko nain kan nih cu kan Pathian kha kaltak  in a dang lei ah kan  mer tak. Isreal mi hi Pathian nih athim mi miphun an si ko nain pathian dang kha an i ser an biak tawn.
Na pathian hodah asi  ruat than hmanh, vawlei cung ahhin ho poh nih duh khun mi kan ngei hna. Kan duh bik mi kha kan pathian cu asi. A kan ser tu Pathian  kha kan duh bik  ahcun mah cu  kan Pathian cu asi ko lai. Na duh bik mi ka duh bik mi kha kan pathian cu asi. Nang le kei tah hodah kan Pathian asi, ruat  cio  hmanh uh si.
Kan chim kan rel mi cungah cung van khuazing Pathian tu nih kan nun nakah bia chim hram seh tiah thla za cam nak he,

Filip Lian
Philippines.


Sunday, May 5, 2013

“Zeitindah Pathian nih kan thlacamnak akan leh?” 2 Korin 12:9

Ahmasabik ah keimah bantuk tling lo le tlak lo te zong Pathian Biathiang phuang kho ve ding in nunnak, damnak aka petu Pathian cungah kai lawm, ih caantha a ka serpiaktu PCCF upa te thok in member pakhat cio nan cungah lunglomhnak tampi ka ngei ti kha chim hmasa ka duh. Pathian mithmai zoh buin hi thawngtha a rel mi pumpak pakhat cio nan cungah a dong lo Pathian thluachuah tlung hram seh ti kha ka thlacamnak a si.
Bishop TD Jakes timi pa nih thawngttha a chim I a ti mi cu, “Pathian nih hin zawtter an duh hna lo! Ngaihchia in umter zong an duh hna lo! Sifahter zong an duh hna lo! Pathian nih Chanrelnak 7: 14 ah a timi cu, “Kamin in kawh mi ka mi hna nih khan an lung an itthumh I thla an cam I ka hmai kha an kawl I an lam tthalo khan an I mer ahcun, van khin ka run theih lai I an sualnak cu ka ngaihthiam hna lai I an ram cu ka damter lai” tiah a ti. Cucaahcun, chawlehthalnak a tthatkhawhnak ding caah siseh, na cancer a dam khawhnak hnga ding caah siseh, na zawtnak a damnak hnga ding caah siseh Pathian kha zum ko! Pathian nih na dam ding hi a duh mi a si, na damlonak vialte damter kha an duh mi a si I Jesuh Khrih ah zeizong vialte hi teitu siding kha an duh mi a si” tiah hipa nih hin a chim len. Thawngthabia a ngaitu vialte an lung a thawhter ngaingai hna. Khua pakhat aka ruahter ngai mi cu, Bishop TD Jakes bantuk hin khoika hmun paoh ah kal in a cung I a chim mi pawl bantuk hin kan chim ngam ve hnga maw? Church pakhatkhat ah maw hmun pakhatkhat ah maw kal in “Pathian nih na cancer damter an duh” tiah va chim  tuah usi law; “zei kong dah na chim len ko?” a luan cang mi caan ah ka pasal, ka va, ka u ka nau, ka nu ka pa etc… cu cancer in a zaw, ka thinlung um ek dihlak in nifatinte Pathian sin ah thla ka cam sihmanhsehlaw a thi tthiamtthiam. Cucaah hi bantuk kong hi cu chim ti hlah tuah. Ziah tiah keimah pumpak hrimhrim nih ka tonmi a si, cu caah daite khan um ko tiah a ti ding minung tampi an um kho men. Cu nih biahalnak a hun chuahpi ding mi cu “zeiruang ahdah Pathian nih hin mah hna an pa maw, an nu maw, an u maw an nau maw an chungkhar ah pakhatkhat cancer a ngei ih a dam khawhnak hnga ding caah heh tiah thla an cam ko mi cu leh lo in a um hna hnga I a bomh hna hnga lo timi biahalnak a hung chuak hnga. Jesuh nih “hal u law pek nan si lai, kawl u law nan hmuh lai, king ulaw innka cu on nan si lai” tiah a ti lo maw? Jesuh Khrih nih “zei zong vialte hi ka min in hal u law pek nan si lai I nan mah ta a si lai” tiah a ti lo maw? Jesuh nih “zeizong vialte ka min in nan hal ahcun kan tuahpiak hna lai” tiah a ti lo maw? timi biahalnak pawl khat thup in kan ngei hnga. Ziah Zisuh Khrih chim mi vialte hi a dik lo mi lawngte maw an si kun ne hnga tihi ruah len awk in a um.
Sihmanhsehlaw, Pathian nih hin kan thlacamnak hi a kan leh ko. A sinain kan mah nih kan duhning bantuk in cun a kan let lo. Pathian nih zeitikhmanhah “nan thlacamnak hi nan mah nih kan duhning bantuk hin kan let seh ti nan ka duh bantuk in kan leh hrimhrim hna lai” tiah bia akan kamh bal lo. Sihmanhsehlaw afiang ngaimi pakhat tu cu Bible nih a kan cawnpiak bantukin Pathian nih kan thlacamnak hi a phi (answer) pathum in a kan leh tawn.
A caan ahcun Pathian nih kan thlacamnak hi “Yes” “OK” a ti bak I kan hal mi hi a kan pek bak ve. Pathian nih kan thlacamnak a kan leh tik ah hin kan ilawm tuk tawn. Thawngthachimtu pakhat nih a ti mi cu “Pathian nih ka thlacamnak a ka leh tik ah hin kai lawm tuk, a ruang cu ka duh mi vialte a ka pek caah si lo in ka duh mi ka hal mi vialte hi Pathian zong nih ka caah a duh mi an rak si mi a si caah kai lawm khun” tiah a ti. Ahman ngaingai ka ti ve. Voitampi cu kan I lomhnak hna hi kan duh mi kan ngah ruang lawng hna ah a rak si tawn nain cunak fakdeuh in ruahding le lomh ding a si mi cu kan duh mi le kan herh mi Pathian nih a kan pek tik ahhin akan pek ruang lawnglawng ah si lo in kan caah thil tha a si tiah Pathian nih a ruah I a kan pek mi tu a si mi cung ah hin kan ilawmh deuh awk a si rak sitawn.
Cun, a caan ahcun Pathian nih kan thlacamnak hi “Not yet” “Umrih” Hngakrih” nan duh mi kan pek ko hna lai sihmanhsehlaw caan tlawmpal cu na hngah rih a hau tiah a kan leh tawn. Nupi caah thla a cam mi tlangval pa pakhat kong ka rel bal, ih a timi cu, “nupi ttha te Pathian a daw I keimah zong a ka daw I keimah zong nih ka thih hlan tiang a mah ca lawng bak ah nung kho ve ding in rinhchan awk a tlak mi nupi caah Pathian sin ah thla ka rak cam, hmanhsehlaw kum riat (8) arauh hnu lawnglawng ah Pathian nih ka thlacamnak aka leh i a tu ka nupi khi aka pek” e a ti. Ih, a ti rih mi cu kum riat tiangtiang rak hngah ding hi thei ning law Pathian nih hngak rih ko a aka ti mi hi Pathian zei bia dah na chim lengmang ko mah tiangtiang cu ka hngah khawh ttung lo tiah ka rak ti hnga ee tiah a ti bal.
Ih a chim rih mi cu, sihmanhsehlaw ka nupi caah thla ka cammi kumriat chung ka rak hngah mi kha ka van ruahtthan tik ah Pathian sin ah hin kai lawm tuk ee a ti. Zeiruang ah tiah cun mah lio ah hin kum 21 lawnglawng ka rak si rih I nupi tthit ding ah ready ka rak si rih lo. Ka rak no tuk rih, lung nih a rak duh sawhsawh lio, ngeih duh menmen lawng khi a rak si. Cucaah kan thlacamnak Pathian nih a kan leh colh lo tik ah thinhun len nakcha in Pathian sin ah lomhnak bia tu kan chim ding a si e tiah mah cauk te ahcun ka rel bal. Lungsau le thinfual hi thiltha hmuhnak ding caah innka pakhat asi.
Cun Pathian nih hin a caan ahcun kan thlacamnak hi let bak lo in a kan um tawn. No! hihi cu kan pe bak lai lo a kan ti caan zong a um ve. Bible chung ah zumtu hna thlacamnak kha No! tiah a ti mi hna tampi kan hmuh khawh. Moses nih “Mawi Bawipa kamhmi ram (kanaan ram) ah kal ka duh ee” tiah thla a cam. Sihmanhsehlaw Pathian nih NO! a ti. Abraham nih “Bawipa ka fapa Ishmael nih ram thlachuah vialte hi co seh,” tiah thla a cam. Sihmanhsehlaw Pathian nih NO! hihi cu Isaac caah an si tiah a ti. 2 Samuel 11 chungah kan hmuh mi cu David le Bathsheba nih fapa te an hrin I cei lak ten a zawt tik ah David nih vawlei ah a bawk I nifatin te ti awk in rawl ulh bak in Pathian sin ah thla a cam, “Pathian ka fapa nunnak hi na khamh a si ahcun na caah zeipaoh ka tuah ko lai” tiah a hal. Sihmanhsehlaw, Pathian nih NO! a ti tthiamtthiam.
Cucaah Pathian nih Moses le Abraham hmanh nih thla an cam I Pathian nih NO! ati hna ahcun kan mah zong hi No! akan ti caan hi a um ve hrimhrim awk a si ko tihi kan pom khawh a hau. 2 Corinth 12 chung zong ah kan hmuh mi cu Apostle Paul nunnak hmanh ah Pathian nih No! a ti caan a um  len ve.
Paul nih a timi cu “Sihmanhsehlaw ka hmuh mi thil a tam ruangah porhlaw ruamkai in ka um sualnak ngak hnga lo ka pum ah hin fahnak pakhat a ka pek I cu fahnak Satan thil cu porhlaw in ka um sual nak hnga lo a ka dawntu dingah a hman” tiah 2 Korin 12:7 ah kan hmuh. Paul nunnak ah hin dawnkhantu thil pakhatkhat a um hrimhrim I cucu nih cun Paul hi um thiam lo in a umter ti hi kan hmuh. Ih Paul nih hin voithum hengte Pathian sin ah a nawl mi cu “Bawipa ka chung I a um mi fahnak hi ka lak piak sawh ko” toidor tein ka umnak hnga ding caah ka nunak ahhin Satan zong hibantuk fahnak pek ding ah nawl na pek a si ko…Lamkaltu 9 chung zong ah na caah hin zeitluk harnak tuar ding dah ka si tikha na ka chimh mi ka theih ko…sihmanhsehlaw ka Bawipa a za cang ka tuar kho ti lo… hihi fahnak hi ka lakpiak ko cang… ka nunnak chung hrimhrim in hihi fahnak hi run la cang ko” tiah a ti, sihmanhsehlaw, Pathian nih zei tin dah a leh tiah cun, “NO”! A si lo, “Ka vel hi na caah a za ko” tiah a ti.
Tuchun ni ahhin kan nunnak ah fahnak a tuar mi tampi kan um men lai…na ke ah fahnak a um men ko lai…na kut ah maw na paw ah maw na lu ah maw na takpum cungah hin fahnak a tuar mi kan um liangluang men ko lai… caan tampi cu zei hmanh ruat ti lo in Pathian sin ah daitein I dinh cang ding a si ko nain thih zong thih khawh ttung lo in chun nitlak zaan khuadei hna tthutdan cung ah zeihmanh tuah kho lo in chun he zaan he tthut I “Pathian zeiruangah dah mah vialte hi ka cung ah na tlunter…? Ziah ka thlacamnak na ka leh lo? Ziah naka bawmh lo? Ziah hi vialte fahnak ka in mi hi na ka zoh sawh ko na ka lakpiak lo? tiah aphun a zai I heh tiah Pathian sin ah biahalnak a tuah mi tampi kan um men lai…
Sihmanhsehlaw, Pathian nih cun zeitindah a kan ti tiah cun… “Ka vel hi na caah a za ko, hi vialte harnak fahnak vialte hi kan lakpiak khawh ko ih a tuah zong ka tuah men ko lai…a si nain zeidang vialte nak in theihter kan duh mi cu “zeibantuk harnak le fahnak vialte hmanh ing in tuar ko law na caah kan dawtnak le ka vel vialte hi na caah a za tuk mi a si ko” tiah Pathian nih cun a kan ti men ko lai…
Joni Earachson Tada timi nu kong hi na ruat bal ve dik maw? Joni Earachson Tada cu kum no te a rak si lio in a zeng mi nu a si. Pathian sin ah thla a cam tawn mi cu, “Maw Bawipa, ziah hihi ka zawtfahnak le ka zennak vialte hi na ka lak piak ko lo ee…? Johan 9 chung zong ah mitcaw mi hna na damter ko hna tung??? Bethesda tibual kam ah kum 38 tiang a zeng cang ko mi zong na damter ko ttung??? Ziah vancung in rungttum duak in kei ka intuarnak vialte zong na ka damter ve lo??? tiah a ti tawn…
A sinain Pathian nih a timi cu, “ka velngeihnak hi na caah a za ko…zeiruang ah tiah cun nangmah bantuk in pumsa/thazaang in a derthawnm mi hna sin ah rianttuan ding ah kan herh caah a si…tiah a ti. Khrih ah u le nau hna, kan tthawnnak lawnglawng hi Pathian nih a herh lo a caan ahcun kan derthawmnak hna hi Pathian sunpar langhternak caah a rak biapi tuk mi an rak si tawn ti kha philh hlah hna usih. Cuticun, Joni zong nih cun vawileicung khuazakip ah kal in mitlamtling lo mi hna sin ah rianttuan hram a rak tawk ti kha kan hmuh. Joni hi amah pumpak hrimhrim in mitlamtling lo rak si hlah sehlaw hibantuk in mitlamtling lo mi hna sin ah rian a ttuan kho lai ti hi na ruat dik maw??? A ttuan bal lai lo…!!! Asinain Pathian nih Joni ih a derthawmnak te kha la riangmang in a tlamtling lo mi hna le a derthawm mi hna thazaang tthawnternak le bawmhnak ding caah a hman. Pathain thiltikhawhnak kha Joni a derthawmnak ah biatak tein a lang.
Terry Fox timi pa zong hi a luancia kum zeimaw zat lio I hla ngaingai a rak tli kho mi a si nain a ke ah cancer a rak ngeih caah a ke zong cu an rak tan piak. Sihmanhsehlaw tuahpiak chawmmi ke a ngeih hnu ah hin Canada ramkulh chung vialte ah a mah bantuk in a damlo mi hna, cancer a ngei mi hna caah zei tin dah damter khawh an si lai ti mi kha heh tiah baitaktein research a rak tuah mi pa a si , ih tuchun ahcun Terry min put tein Canada ramchung ah cancer zawtnak research tuahnak kha an ngei I cancer in a dam lo mi hna caah Terry minput tein phaisa kawl nak hna an ngei…ka chim duh mi cu, Terry hi cancer zawtnak hi rak ngei hlah sehlaw hibantuk hin amah min hmang riangmang in Canada ramkulh chungah canser zawtnak damnak research hna hi an tuah hnga maw??? An tuah lai lo!!! Sihmanhsehlaw Pathian tthawnnak kha Teery ih a dethawmnak bik ah khan a lang…
Zeiruang ah dah mi tampi sin ah an thiltuah ning bantuk in thil hi a can I cheukhat hna sin ah a can ve hnga lo? Zumh awktlak taktak a si mi Faye Nevenhoven te hna zawtnak phunkhat hnu phunkhat an tuar cuahmah lio ah zeiruang ahdah mi cheukhat hna hi zawtnak zong an ngeih bal hnga lo timi hna hi ka ruat tawn. Zeiruang ah dah Pathian nih hin micheukhat thlacam nak cu “Yes” a ti i micheukhat thlacamnak cu “NO” a ti hnga…???
Asinain Pathian nih kan thlacamnak kha “NO” a ti tik ah hin, kan mah nih kan ruahkhawh mi le kan duh mi nak lengtiang in akan ruahpiak mi le a kan duh piak mi le pek a kan duh mi thil tampi an rak um ti hi kan theih a hau...kan zawtfahnak ahhin Pathian nih timhtuahpiakmi pakhatkhat a ngeihmi a um ti kha theih ter akan duh…cucu vialte cu nihin ah kan hmu rih men hna lai lo I kan lung zong a fiang men lai lo, sihmanhsehlaw zeibantuk hmanh tuar in ing ai kun usih Pathian a vel hi kan caah a za ko.

Lawmhnak tampi he
Lewis Cung Cinzah


Sunday, April 28, 2013

Psalm 103:1-5; 88:15
1“Maw ka nunnak Bawipa cu thangthat tuah, ka sining vialte a min thiang cu thangthat tuah uh”, 5 ka nunnak cu thil tha in na khah ter i cucaah ka no peng i mupi bantuk in ka thawng.(Psalm 103:1-5).
Ka ngakchiat lio tein temhnak ka ing lengmang i thihnak ka naih zungzal; dan na ka tatmi ka phorhnak ah ka ba cikcek cang( Psalm 88: 15)
A tu bantuk in PCCF chungkhar sinah Pathian bia i hrawm ti khawhnak can tha ka hmuh than khawh caah cantha aka sersiam piaktu kan biak Pathian a min ka thangthat i tawlrel tu le hi online sermon in thazang lak dingah can pek tein areltu nan dihlak cungah kaa lawm, Pathian daihnak nan cungah um ko seh.
Hi Bible cacang pahnih hi kan zoh tikah Psalm hlaphuahtu pa nih Pathian sinah a chim mi bia le hla veve an si. Pathian sinah vuihramnak bia le hla le Pathian sinah lunglommhnak le thangthatnak  a sak mi hla phun hnih  an si.
Psalm hlaphuahtu pa nih a phuah mi hla in a nunnak ah zei dah a ton ti kha a bia nih fiang tein a langhter. Minung asi ve bantuk in can cankhat ahcun a nunnak ah vawlei nih a chuah pi mi harnak, sungh zatlaknak, vanchiatnak kan ti mi le teminnak a phunphun nih a tlunh hnawh ve i Pathian sinah vuihram in a um lio can zawng a um taktak ve ko ti hi Psalm 88:1-15 kan rel tikah kan hmuh khawh. Ka ngakchiat tein temh innak ka ing lengmang i thihnak ka naih zungzal; dan na ka tatmi ka phorhnak ah ka ba cikcek cang tiah lung fak ngai in Pathian sinah a vuihramnak bia nih zei tluk harnak le temh innak dah a nun ah a ton ve ti kha a langhter.
Asinain 103;15 tiang kan rel than tikah, “Maw ka nunnak Bawipa cu thangthat tuah, ka sining vialte a min thiang cu thangthat tuah uh! 5 Ka nunnak cu thiltha in a khah ter i cucaah ka no peng i mu pi bantuk in ka thawng a ti than. A nunnak taktak in Pathian a thangthat tu pa nih  ka nunnak cu thiltha in a khah ter tiin Pathian thluachuah a co tinmi cungah thangthatnak hla asa mi pa nunnak zongah hin harnak le sungh zatlaknak a nunnak ah  zuam cawhmi ( challenge) a phunphun a ton ve ti hi a hla phuahnak nih  a langh ter ngaingai.
Mother Teresa nih, “Life is challenge, meet it”, “Life is an adventure, dare it”,  a ti ve.
Philippine ka phanh in ka ca cawnnak chung ah chim len awk ngaingai in harnak ka tong hraw lo Pathian thawngin, asinain Thesis tial ka vun thok i Out line thut ka vun timh ah ka Advisor nu nih na Title hi na tlen ah a tha lai a kau tuk i na ti kho lai lo a ka ti. Maam ka zuam ko lai mah theng theng hi tial ka duh ka ti, a ka ti mi cu, “you like challenging?” Aka ti Yes Maam I like challenging ka ti ve, zei ca tiah cun a har mi research study chung in cawn awk thil tam pi ka ngei lai ti ka zumh ka ti. A taktak ah ka vun tial ciammam cu ka interest tuk ka chap mi le ka cawn mi zawng atam tuk ve, asinain a kau tuk deuh in ka thawk tikah le ka thluak dihlak chuah in ka tuah ka ti mi cu  ka Advisor nu sin ka kal pi a lung a tling lo tuah than a ka ti, zei ti hlei tuah awk ka thei ti lo, You said I like challenging a ka ti cang, ti awk ka thei lo ka thluak a lin dih. Final defense hi March 2, 2013 ah  a hnubik can khiah piak mi ah thut ding ti asi, nain Pre-oral defense lawng ka thu kho rih. April2 ah Department Council ah requirement vialte ap dih ding asi mi kha English edit lawng tuah asi rih hawi. April 4 ah Academic Council   hlan ah ap khawh lo ah cun Graduation luh khawh lo ding ti asi cang. Ka advisor nu nih na Graduate kho lai lo aka ti . Maam ka zuam ko lai ka ti chih peng rih. Thla ka cam, zan zongah ka mit ku a thaw kho ti lo, thathi ka hgilh kho ti lo, ka ei ka zong a thaw ti loh, mah vialte a kumkum in phaisa tampi dih in kaa zuam mi Graduate khawh lai lo ding ka ruah ah ka celh lo. Asinain ka lung adong thiamthiam lo, a hramthawk in tutiang lam a ka hruaitu Pathian nih a donghnak tiang aka kal pi ko lai ti ka zumh chih peng rih. April 3, 2013 zanlei 5pm last minute ah ah tlamtling tein ap hnga ding vial te ka ap khawh dih. Ni hnih chungah khuaruah har tuk in Pathian nih ka cungah rian atuan, hlawhtlinnak aka pek mi ka hmuh tikah aw Pathian khuakhannak kan ti mi hi a tuantuk zawng asi lo atlai tuk zawng asi lo, On time bak pei a rak si tak ko hi, Pathian lam hruainak kan ti mi zawng hi acheuchum tiang lawng asi bal lo adih donghnak tiang lamhruaitu pei a rak si taktak  ko hi ti ka hmuh ton mi chungah ka hmuh tikah kaa lawm kho tuk,  ka Advisor nu zawng aa lawm tuk, ka hawi le ka Professors te zawng an i lawm tuk cio an khuaruah zawng ahar zei tluk rang in tlam a tlin khawh mi cungah Pathian thangthat lo in ka um kho lo. Harnak le zuam cawhnak a phunphun ton mi chungin hmuhmi theipar cu a sunglawi khun, a thlumal khun ko,ti ka nunnak ah ka teh ve tikah harnak le zuamcawhnak phunphun kan tonmi hna hi i fahsak ding le ngeihchiat ding lungrawh ding an rak si hrim lo, kan nun haarnak ding caah le thatnak ding caah Pathian nih a hman mi hriamnam pakhat asi ve tiin ka hmuh.
 “Maw ka nunak Bawipa cu thangthat tuah, ka sining vialte a min thiang cu thangthat tuah uh  ti in thangthatnak hla a sak khotu Psalm hlaphuah tu pa  nunnak kan zoh tikah  harnak le sungh zatlaknak teminnak, zuamcawhnak ton lo in hi thangthatnak hla a sak mi cu a rak asi hrim hrim lo ti hi fiang tein hmuh khawh asi. Harnak  le sungh zatlaknak, zuamcawhnak phunphun tampi lak chung in Pathian nih lam a hruainak le a um pi nak thluachuah a peknak chung in hi thangthatnak hla hi a nunnak bak in a sak khawh mi asi. Hi thangthatnak hla hi amah Psalm hla phuahtu pa ca lawng asi hrimhrim lo, nangmah le keimah  ca zawng ah asi kho ve mi asi. Psalm hlaphuahtu pa a nunnak thil tha in a khah tertu, hlawhtlinnak le thluachuah a phunphun ape tu Pathian hi nangmah le keimah kan Pathian zong asi ve  ti hi tuzing canah keimah pumpak ka ca cawnnak chung ka hmuh ton mi in thazang pek kan duh ve hna. Kan dihlak cungah Pathian thluachuah um ko seh.
Lawmhnak tam pi he,
Ngaai Meng